Menü

Ali Avni Çelebi

Ressam (İstanbul 1904). Kendini satmasını bilmediği, yapıtlarının yeterliliğine inandığı, gösterişten kaçtığı için bugün halk arasında adı pek bilinmeyen Ali Avni Çelebi, gerçekte çağdaş türk resminin en usta, en özlü kurucularındandır. Genç ressamların çoğu, o devirde Paris’i seçerken arkadaşı Zeki Kocamemi’yle Almanya’ya gitti. Sanayii Nefise Mektebi’nde, Çallı İbrahim atelyesinin bu güçlü öğrencisi, Münih’te, Hans Hoffman’ın kişiliğinde en doğru yolu gösterecek bir hoca buldu. Nesneleri geometrik bir düzen içinde parçalayan kübizm ile nesnelerin plan ağırlığını, derinliğini öngören konstrüktivizm (inşacılık) eğilimlerinin karışımı bir teknik öğreten Hoffman, desene, çizgi yapısına verdiği önemle, Âli Çelebi’ye İstanbul’da öğrendiklerini unutturdu.



Öylesine unutturdu ki 1927’de yurda dönen genç ressam, ertesi yıl açılan bir sergide gösterdiği Maskeli Balo’suyle büyük bir resim devriminin öncüsü bilindi. Bu sergi Cağaloğlu’ndaki Türk Ocağı’nda açılan Müstakil Ressam ve Heykeltıraşlar Birliei’nin ilk sergisiydi. Maskeli Balo’yu Ali Çelebi Almanya’dayken yapmıştı. Yeşil bir tahta perdenin ön ve arkasında dizilen maskelenmiş erkek ve kadın gruplarının önünde, yerde, çıplak bir kadın yatıyordu ve bu pembe vücut, o güne kadar türk resminde görülmemiş bir çizgi gücüyle üslûplaştırılmıştı.

Maskeli Balo’dan sonra Ali Çelebi büyük çaptaki düzenlemelerini peş peşe verdi: Vitrin, Hücum, Yaralı er, Kediler, Sebzeci.

Ali Çelebi, Ankara Sanat dergisine verdiği bir demeçte sanat düşüncelerini şöyle açıklar: «Hocalarımız kuşağının yetiştiği yıllarda hâkim olan görüş empresyonizm idi. Bu görüş tabiatın görünüş ve intihalarına dayanır. Ekspresyonist görüş ise kitlenin ağırlığını, planlan değerlendirir. Desen, sınır çizgileri daha serttir. İlk eserlerimi verdiğimde bundan ötürü yadırgandım. Hocam Çallı İbrahim ise yeniliklere açıktı. Yurda döndüğümüzde bizimle en çok ilgilenen o olmuştu. Sanat yolculuğu durmadan çalışmak ister. Ortalama günde sekiz saat çalışmalıdır bir ressam. Sanatçı, deseni anlayabildiği nispette pentür yapar.

(Alıntıdır. Bkz. http://www.tozlumagazin.net/shop/urun/turkiye-1923-1973-ansiklopedi-grubu)

11.10.2020 04:25

Kategoriler:   Kim Bunlar

Yorumlar